Fundacja PraesternoPolska prezydencja zakończyła się w czerwcu 2025 roku i była okresem intensywnej aktywności, której centrum stanowiły prace Horyzontalnej Grupy Roboczej ds. Narkotyków w Brukseli. To właśnie w tym gremium – odpowiedzialnym za kierowanie i zarządzanie unijną polityką narkotykową – Polska wyznaczyła kierunki półrocznej współpracy, koncentrując się zarówno na zagadnieniach redukcji popytu, jak i ograniczaniu podaży narkotyków, przy dużym nacisku na współpracę międzynarodową i strategiczne planowanie.
Podsumowanie polskiej prezydencji w obszarze polityki narkotykowej Unii Europejskiej
Horyzontalna Grupa Robocza ds. Narkotyków (HDG) kieruje i zarządza pracami Rady UE w obszarze narkotyków. Grupa ta koordynuje unijne działania w zakresie ograniczania popytu i podaży narkotyków. Jej prace mają wielowymiarowe podejście: koordynacja, współpraca międzynarodowa oraz badania, monitorowanie i ocena.
Główne zadania HDG to:
- przygotowywanie Strategii i Planów Działania w obszarze narkotyków oraz monitorowanie ich wdrażania,
- wymiana – w gronie państw członkowskich i państw trzecich – informacji o krajowych politykach narkotykowych i innych istotnych kwestiach dotyczących narkotyków, w tym redukcji popytu na narkotyki,
- koordynacja działań państw członkowskich w UE i za granicą (np. na forum Komisji ds. Środków Odurzających w Wiedniu).
Polska prezydencja zakończyła się w czerwcu 2025 roku1 i była okresem intensywnej aktywności, której centrum stanowiły prace Horyzontalnej Grupy Roboczej ds. Narkotyków w Brukseli2.To właśnie w tym gremium – odpowiedzialnym za kierowanie i zarządzanie unijną polityką narkotykową – Polska wyznaczyła kierunki półrocznej współpracy, koncentrując się zarówno na zagadnieniach redukcji popytu, jak i ograniczaniu podaży narkotyków, przy dużym nacisku na współpracę międzynarodową i strategiczne planowanie. Prezydencja wykorzystywała szeroką sieć partnerstw instytucjonalnych i geograficznych, współpracując m.in. z Agencją UE ds. Narkotyków (EUDA), Europolem, państwami trzecimi oraz organizacjami międzynarodowymi, takimi jak Komisja ds. Środków Odurzających ONZ (CND). W ramach prac HDG Polska wprowadziła temat wiodący związany z profilaktyką przestępczości i substancji psychoaktywnych, co stało się osią licznych debat, spotkań eksperckich i działań konsultacyjnych. Duży nacisk położono na kwestie jakości działań profilaktycznych. Prezydencja zorganizowała m.in. debaty dotyczące syntetycznych katynonów, Europejskich Standardów Jakości w Profilaktyce (EDPQS) oraz minimalnych standardów jakości w obszarze redukcji popytu. Szczególną uwagę poświęcono również problematyce przeciwdziałania przedawkowaniom oraz pracom nad przyszłą unijną Strategią Narkotykową. W tym kontekście Polska, działając wspólnie z partnerami z Trio Prezydencji – Danią i Cyprem – prowadziła szerokie konsultacje z Komisją Europejską i Sekretariatem Rady, kładąc fundamenty pod nowy strategiczny dokument UE.
Znaczącym elementem polskiej prezydencji była aktywność w wymiarze dyplomacji europejskiej. Polska reprezentowała Unię Europejską w dialogach z kluczowymi regionami i państwami – od Brazylii, poprzez Ukrainę i Mołdawię, aż po Stany Zjednoczone i państwa Azji Centralnej. Szczególne znaczenie miała współpraca z regionem Ameryki Łacińskiej i Karaibów (CELAC), w ramach której Polska – jako współprzewodniczący Mechanizmu UE–CELAC – zorganizowała w Warszawie XXV Spotkanie Wysokiego Szczebla. Wydarzenie zgromadziło ponad 150 uczestników z blisko 50 krajów i potwierdziło silną pozycję Polski jako jednego z kluczowych koordynatorów unijnej polityki narkotykowej na arenie międzynarodowej.
W ramach współpracy z systemem ONZ Polska aktywnie uczestniczyła w pracach Komisji ds. Środków Odurzających (CND), prezentując m.in. rezolucję dotyczącą bezpieczeństwa funkcjonariuszy likwidujących nielegalne laboratoria narkotyków syntetycznych, zgłoszoną w imieniu całej UE. Było to wyrazem nie tylko praktycznego podejścia Polski do problemu narkotyków syntetycznych, ale również wzmocnienia jej pozycji w obszarze międzynarodowych negocjacji politycznych.
Jednym z kluczowych momentów prezydencji było także spotkanie Krajowych Koordynatorów ds. Narkotyków w Warszawie, poświęcone metodologii strategii foresight jako narzędzia przyszłego planowania polityki narkotykowej UE. Zastosowanie tej perspektywy pozwoliło uczestnikom wskazać priorytety, które mogą w istotny sposób ukształtować kolejne etapy polityki antynarkotykowej na poziomie europejskim.
Rezultaty polskiej prezydencji były nie tylko merytoryczne, ale również strukturalne. Opracowano i przyjęto konkluzje Rady dotyczące „Paktu o nowych narkotykach syntetycznych i nowych substancjach psychoaktywnych”, będącego jednym z najważniejszych dokumentów w obszarze walki z dynamicznie rozwijającym się rynkiem substancji syntetycznych. Pierwszy raz pakt został przyjęty w trakcie pierwszej polskiej prezydencji w 2011 roku. Liczne spotkania – organizowane w Brukseli, Wiedniu i Warszawie – umożliwiły zacieśnienie współpracy między państwami członkowskimi i partnerami międzynarodowymi, a Polska w trakcie półrocza stała się jednym z najważniejszych głosów kształtujących europejską politykę narkotykową.
Polska prezydencja była zatem okresem intensywnej pracy, wielowymiarowej współpracy i znaczących rezultatów. Dzięki kompleksowemu podejściu – obejmującemu działania eksperckie, dyplomatyczne i strategiczne – udało się zarówno wzmocnić europejską koordynację w obszarze narkotyków, jak i podnieść rangę Polski jako jednego z głównych aktorów unijnej i międzynarodowej polityki narkotykowej.
W ramach współpracy z systemem ONZ Polska aktywnie uczestniczyła w pracach Komisji ds. Środków Odurzających (CND), prezentując m.in. rezolucję dotyczącą bezpieczeństwa funkcjonariuszy likwidujących nielegalne laboratoria narkotyków syntetycznych, zgłoszoną w imieniu całej UE. Było to wyrazem nie tylko praktycznego podejścia Polski do problemu narkotyków syntetycznych, ale również wzmocnienia jej pozycji w obszarze międzynarodowych negocjacji politycznych.
Jednym z kluczowych momentów prezydencji było także spotkanie Krajowych Koordynatorów ds. Narkotyków w Warszawie, poświęcone metodologii strategii foresight jako narzędzia przyszłego planowania polityki narkotykowej UE. Zastosowanie tej perspektywy pozwoliło uczestnikom wskazać priorytety, które mogą w istotny sposób ukształtować kolejne etapy polityki antynarkotykowej na poziomie europejskim.
Rezultaty polskiej prezydencji były nie tylko merytoryczne, ale również strukturalne. Opracowano i przyjęto konkluzje Rady dotyczące „Paktu o nowych narkotykach syntetycznych i nowych substancjach psychoaktywnych”, będącego jednym z najważniejszych dokumentów w obszarze walki z dynamicznie rozwijającym się rynkiem substancji syntetycznych. Pierwszy raz pakt został przyjęty w trakcie pierwszej polskiej prezydencji w 2011 roku. Liczne spotkania – organizowane w Brukseli, Wiedniu i Warszawie – umożliwiły zacieśnienie współpracy między państwami członkowskimi i partnerami międzynarodowymi, a Polska w trakcie półrocza stała się jednym z najważniejszych głosów kształtujących europejską politykę narkotykową.
Polska prezydencja była zatem okresem intensywnej pracy, wielowymiarowej współpracy i znaczących rezultatów. Dzięki kompleksowemu podejściu – obejmującemu działania eksperckie, dyplomatyczne i strategiczne – udało się zarówno wzmocnić europejską koordynację w obszarze narkotyków, jak i podnieść rangę Polski jako jednego z głównych aktorów unijnej i międzynarodowej polityki narkotykowej.
